ABD VENEZÜELLA’DA YAPTIKLARINI GEÇMİŞTE DEFALARCA YİNELEDİ. İŞTE SAM AMCA’NIN SANDIKTAN ÇIKANLARI DEVİRME YÖNTEMLERİ

Ana Sayfa » GÜNCEL » ABD VENEZÜELLA’DA YAPTIKLARINI GEÇMİŞTE DEFALARCA YİNELEDİ. İŞTE SAM AMCA’NIN SANDIKTAN ÇIKANLARI DEVİRME YÖNTEMLERİ

02.02.2019 - 14:47

ABD VENEZÜELLA’DA YAPTIKLARINI GEÇMİŞTE DEFALARCA YİNELEDİ. İŞTE SAM AMCA’NIN SANDIKTAN ÇIKANLARI DEVİRME YÖNTEMLERİ

ABD beğenmediğine darbeyle müdahale etti

ABD’nin çeşitli ülkelerde tercih ettiği adayları finanse ettiği, danışmanlık yaptığı 16 girişim var. Bu girişimlerin büyük çoğunluğunda ABD başarılı oldu. Bir dönemin CIA İstihbarat Daire Başkanı Ray S. Cline bunu ‘başarılı bir rejim değişikliğinin anahtarı doğru zamanda makul miktarda yardım sağlamak’ sözleriyle açıklıyor.
Cumhuriyet’ten Mustafa Kemal Erdemol’un makalesinde konuyu derinlemesine işlemiş.

Venezüella’da meşru hükümeti devirme niyetini saklamayan ABD’nin başka ülkelerde darbe yapma/yaptırma tarihi bir hayli eskiye dayanıyor. ABD, Ulusal Güvenlik Ajansı ile Beyaz Saray kütüphanesi’nden yararlanılarak hazırlanan belgelere göre özellikle Soğuk Savaş olarak adlandırılan 1947-1991 yılları arasında çıkarları açısından uygun görmediği çeşitli ülkelerin yönetimlerini tam 72 kez değiştirmeye kalktı. Bu değiştirme girişimleri 66 gizli, altı da açık operasyonu kapsıyor.

Çoğu başarısız

Söz konusu dönemde ABD kaynaklı bu operasyonlardan 26’sı başarılı olurken, 40’ından olumlu sonuç alınamadı. Bu girişimler içinde iki de açık cinayet var. Güney Vietnam Başbakanı Ngo Dinh Diem 1963 yılında CIA destekli bir suikast sonucu öldürüldü. Öyleki ABD Başkanı Lyndon B. Johnson bu suikastı yaptıklarını kabul etti. Dominik diktatörü Rafael Trujillo da yine ABD destekli bi suikastla ortadan kaldırıldı. Ancak bu iki suikast da ABD’nin amacına ulaşmasına yaramadı.

[Haber görseli]

ABD’nin devirdiği 7 hükümet

ABD’nin CIA eliyle yönetimlerini değiştirmeyi başardığı 7 ülke var. Bunlardan biri İran’da General Muhammed Musaddık’a karşı gerçekleştirilen 1953 darbesi. Belgelere göre o dönemde Amerikan kökenli bir general İran’a gidip “eski arkadaşlarıyla” buluşuyor. Bu ziyaretten kısa süre sonra Şah Muhammed Rıza Pehlevi, Başbakan Muhammed Musdadık’a istifa etmesini emrediyor. Ancak İran ordusunun emre uymayacağı hissedildiğinde CIA Musaddık’ın destekçilerini satın almak ve sokak protestolarını finanse etmek için milyonlarca dolar harcama yapıyor. Böylece durumun değiştiğini fark eden ordu yaşamının geri kalanını ev hapsinde geçirecek olan Başbakan Musaddık’ı tutukluyor. CIA bu olayı “baştan sona bir Amerikan operasyonu” olarak değerlendirmişti.

Bir ABD firması için

ABD Guatemala Devlet Başkanı Jacobo Arbenz’i destekliyordu. Ancak Arbenz başlatmayı planladığı bir toprak reform nedeniyle 1954’te ABD tarafından iktidardan düşürüldü. Çünkü reform çerçevesinde köylülere dağıtılacak olan topraklardan biri ABD’nin sahip olduğu United Fruit Company’nin mülküydü. Arbenz’in yerine bir askeri cunta geldi. Darbe sırasında ABD Deniz Kuvvetleri Guatemala kıyılarını bloke etmişti.

[Haber görseli]

Patrice Lumumba

Sovyetler’e yakın diye

1960 yılında, Belçika’dan bağımsızlığını kazanmış olan Kongo’nun ilk Başbakanı Patrice Lumumba, Belçika’nın çıkarlarını korumak isteyen Cumhurbaşkanı Joseph Kasavubu tarafından görevden alındı. Ancak Lumumba, Belçika ordusuna silahlı muhalefetini sürdürdü, Sovyetler Birliği’yle de yakınlaştı. Tutumunun ABD yanlısı olan hükümete zarar verdiğini düşünen CIA tarafından hedef alınması bundan sonradır. Zehirli mendil yollamak dahil bir çok girişimden sonra CIA tarafından yeri Kongolu işbirlikçilere bildirilen Lumumba 1960’ların sonunda yakalandı, 1961 Ocak ayında öldürüldü.

Trujillo ve Ngo Dinh Diem

Dominik Cumhuriyeti’nde binlerce Haitiliye karşı “etnik temizlik” gerekleştiren diktatör Rafael Trujillo da silahlı muhaliflerince 1961 yılında öldürüldü. Trujillo’yu vuran tetikçi, “Hiç kimse bana Trujillo’ları öldürmemi söylememişti” dedi ama CIA desteği aldığı ortaya çıktı.

ABD, 1963’te Güney Vietnam içişlerine çoktan karışmıştı ve ülkenin lideri Ngo Dinh Diem ile olan ilişkisi, Diem’in Budist muhaliflere yaptığı baskı yüzünden giderek daha da gerginleşmişti. Pentagon belgelerine göre 23 Ağustos 1963’te, bir darbe yapan Güney Vietnamlı generaller, ABD yetkilileriyle planları hakkında temasa geçti. Ardından söz konusu generaller 1 Kasım 1963’te Diem’i ele geçirip öldürdüler. CIA’nın bu operasyon için 40 bin dolarlık bir yardımda bulunduğu ortaya çıktı. Belgelerde “Ngo Dinh Diem’e karşı düzenlenen askeri darbede ABD tüm sorumluluk payını kabul etmeli” ifadesi geçiyor. Belgede şu ifadeler de yer alıyor: “1963 Ağustos’undan başlayarak Vietnamlı generallerin darbe çabalarını çeşitli şekillerde destekledik, onayladık, teşvik ettik ve sonraki bir hükümete tam destek verdik. Darbenin planlanması ve yürütülmesi sırasında gizli temaslarımızı sürdürdük”.

‘Brezilya’yı Çin yapacak’

Brezilya Devlet Başkanı Joao Goulart, ABD Büyükelçisi Lincoln Gordon’un sözleriyle “Brezilya’yı 1960’ların Çin’i yapacak”tı. Dönemin ABD Başkanı Lyndon B. Johnson, Ulusal Güvenlik Arşivi’nin gizli hükümet kayıtlarına göre, darbeyi planlayan danışmanlarına “Yapmamız gereken her şeyi yapmaya hazır olmamız gerektiğini düşünüyorum” dedi. Goulart hükümeti 1964’te devrildi ve cunta 1985’e kadar ülkeyi yönetti.

Şili: Önce ekonomisini çökerttiler

Şili’de de 1973’te seçimle gelen ilk sosyalist devlet başkanı olan Salvador Allende’nin seçilmesinden rahatsız olan ABD Başkanı Richard Nixon, CIA’ya “Şili ekonomisinin çökertilmesi” emrini verdi. CIA 1970’te Allende’ye karşı bir darbe planlayan üç Şilili grupla birlikte çalıştı. Sonuçta General Augusto Pinochet, 1973’te ABD desteğiyle Allende’yi devirerek katletti.

Şili’ye yapılanı andırıyor

ABD’nin yukarıda özetlenen darbelerinden/darbe girişimlerinden Şili örneği bugün Venezüella için planlanıyor. ABD, Şili ekonomisini çökerttiği gibi yaptırımlarla, ablukalarla aynısını Venezüella’ya da yapıyor.

Ziyaretçi Yorumları

İlgili Terimler :