28 Şubat 2021 - Hoş geldiniz

DURSUN YILDIZ YAZDI- 21. YÜZYILIN GÜVENLİK PARADİGMASI: GIDA GÜVENCESİ VE NEO KOLONİYALİZM

Ana Sayfa » GÜNCEL » DURSUN YILDIZ YAZDI- 21. YÜZYILIN GÜVENLİK PARADİGMASI: GIDA GÜVENCESİ VE NEO KOLONİYALİZM

Eklenme : 18.02.2021 - 15:53

DURSUN YILDIZ YAZDI- 21. YÜZYILIN GÜVENLİK PARADİGMASI: GIDA GÜVENCESİ VE NEO KOLONİYALİZM

 

 

“Gıda Güvencesi” artık merkeze yerleşiyor !

 

Su güvenliğini sağlamak, doğal ya da suni olarak suyun teminini sağlamaya yönelik bir çalışmadır.

Gıda güvencesi ise toprak ve su kaynakları ile tohumun bir araya getirilmesine dayalı bütünleşik bir çalışma  olup, daha karmaşıktır.

Gıda güvencesinin sağlanması, gıda üretiminin zamana bağlı olması nedeniyle iklim değişikliğine karşı daha kırılgandır. İşte devletler bu konuda ülke dışında üretim yapmak gibi çözüm arayışına yönelmektedir. Bu da dünyada yeni bir gıda jeopolitiğinin oluşmasına ve ülkelerin gıda güvencesi sağlamayı, güvenlik politika ve stratejilerinde merkeze çekmesine neden olmaktadır.

Son on yılda uluslararası yatırımcılar, özellikle gelişmekte olan ülkelerde başta  tarım olmak üzere , madencilik, turizm ve diğer faaliyetler için geniş arazileri satın almışlar veya uzun süreli kiralamışlardır. Arazileri satın alınan, kiralanan  ülkelerin hükümetleri ise ekonomiyi canlandırma beklentisiyle bu sıcak para girdisine karşı, oldukça davetkâr davranmışlardır. Buna karşın söz konusu toprak alımlarına karşı olanlar, durumu “toprak gaspı” olarak tanımlamaktadırlar. Aslında büyük toprak kiralama ve satın almaların asıl nedenlerinden biri de, gelişmiş ülkelerin kendi gıda güvenliklerini sağlama alma ve iklim değişimi etkisi ile daralacak olan dünya gıda pazarına hakim olma politikalarıdır.

 

21.Yüzyılda yeni güvenlik paradigması

Değişen güvenlik paradigması su, gıda, enerji ve çevre güvenliğini öne çıkartmıştır.

Özellikle gelişmiş ülkelerin bu alanlarda güvenliklerini sağlama çabalarında artışlar görülmeye başlamıştır.

İklim değişimi etkisinin daha fazla yaşandığı bölgelerdeki kurak dönemler güvenlik sağlama çabalarında su güvenliğini öne çıkartmıştır. Bunun nedeni kuraklığın öncelikle talebi sürekli olan günlük su ihtiyacını etkilemesi ve etkinin toplumda hemen hissedilebilmesidir. Bu etki, suyun tasarruflu kullanımı veya ilave su kaynakları yaratılmasıyla dönemsel olarak da olsa çözülebilmektedir.

Aynı durum genellikle kuraklığın daha sonra ortaya çıkacak kalıcı etkilerini gölgede bırakmaktadır. Dolayısıyla  su güvenliği fiziki ve sosyo-psikolojik etkileriyle öne çıkmakta, suyun aynı zamanda enerji ve gıda üretimi gibi iki yaşamsal ihtiyacın üretimi için de kullanıldığı gerçeği ikinci planda kalmaktadır.  Ancak kurak dönemler, sadece suyu değil gıda güvencesini de yaygın ve kalıcı bir şekilde etkileme özelliği taşımaktadır. Benzer gelişmeler ülkeleri uzun vadeli tarım toprağı kiralama ve satın alma konusunda hareketlendirmiştir.

 

227 Milyon hektar tarım arazisi el değiştirdi

Bugüne kadar yaklaşık 227 milyon hektar arazi, satın alma veya uzun vadeli kiralama yoluyla uluslararası sermayenin kontrolüne geçmiştir. Günümüzde arazi kapatmaları açısından öne çıkan yatırımcı ülkeler sırasıyla A.B.D., Malezya, Singapur, Birleşik Krallık, B.A.E., Çin, Hindistan, Brezilya, Kanada ve Hollanda’dır. Bu ülkelerin arazi satın aldığı-uzun vadeli kiraladığı hedef ülkelerse sırasıyla Papua Yeni Gine, Rusya Federasyonu, Endonezya, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Brezilya, Güney Sudan, Mozambik, Ukrayna, Kongo ve Guyana’dır.

Görüldüğü gibi gelişmiş ülkeler iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinin  daha az yaşanacağı öngörülen  ülkelerde geniş tarım arazileri kiralama ve satın alma yoluna gitmektedir. Aslında buradaki yatırımla sağlanan güvence, sadece gıda güvencesi olmayıp aynı zamanda su, hatta yetiştirilen biyoyakıt hammaddesi ile temiz enerji güvencesidir.

Bu planı uygulayanların kendi ülkelerinde tarıma ayıracakları su miktarı azaldığı için, suyun önemli bir bölümü  içme- kullanma, sanayi ve doğal çevre için kullanılabilmektedir.

Bu da su yönetimini büyük ölçüde rahatlatmaktadır.

Ancak diğer gerçek, o ülkenin gıda güvencesi gibi bir konuda kendi ülkesinin dışındaki bir toprağa bağımlı duruma gelmesidir.

Bu durum toprağı kiralayan ülkenin, toprağın kiralandığı azgelişmiş ülkedeki siyasal gelişmelerde de, söz sahibi olmak istemesi gibi bir durumu ortaya çıkaracaktır.

Bazı uzmanlar tarafından  neo koloniyalizm olarak da tanımlanan bu yeni nüfuz alanı yaratma sürecinde, iklim değişiminin şiddeti belirleyici olacaktır.

 

Yeni  güvenlik stratejileri gerekli

Gıda güvencesi, diğer güvenlik kavramlarıyla doğrudan karşılıklı  ilişki içindedir. Bu  kavram gıda güvenliğini de içermektedir.  Gıdada dışa bağlı olmanın, ithal edilen gıdanın güvenliği konusunda da çok önemli riskler ortaya çıkarttığını birçok kez yaşayarak gördük.

Tüm bu gelişmeler gıda güvencesi ve gıda güvenliği kavramlarının günümüzde  daha da merkeze yerleştiğini ve ulusal güvenlikle ilişkisinin hızla arttığını ortaya koymaktadır.

Bunun sonucu olarak, 21.yüzyılın güvenlik paradigmasındaki değişikliğin farkına vararak, yeni stratejiler geliştirme konusunda hızlı adımların atılması gereği, bütün ağırlığı ile kendini hissettirmektedir.

 

 

Benzer Haberler

Facebook'ta Biz

Çanakkale Rent a Car Banka Kredisi diş rehberi Bozcaada Otelleri Bozcaada Otelleri Bozcaada Pansiyonları